Demir Takviyesi Alırken Nelere Dikkat Edilmelidir?

Demir yetmezliği anemisi olanlara demir takviyesi verilir. Amaç, demir depolarını doldurmak ve kansızlığı düzeltmektir. Kanda hemoglobin düşük ise, kanda ferritin düzeyi ölçülür ve ferritin 15 mikrogram/ kelen düşükse demir takviyesine ihtiyaç var demektir. Demir takviyeleri demir, ferroz (Fe++) ve ferik (Fe+++) durumdadır. Ferroz sülfat, ferroz fumarat ve ferroz glukonat olarak alman demir minerali en iyi emilen türlerdir. Bu takviyelerden birine tolerans olmazsa öbürüne geçmelidir. Ferrik Sitrat ise diyalize girmeyen, böbrek yetmezliği olan hastalarda demir yetmezliği tedavisinde kullanılır.

Demir hapları genellikle aç karna alınmalıdır. Böylece demir ilacının emilimi daha iyi olur. Bazı demir ilaçları da sıvı şeklinde flakon içinde olur ve içilir. Ancak demir ilacı tedavisi sırasında bulantı, kusma, dışkıda siyahlaşma, kabızlık ve ishal olabilir. Bu tür şikâyetleri azaltmak için demir ilacı besinlerle birlikte ve önceleri düşük dozda başlanıp sonra artırılarak alınabilir. Demir ilacı, antiasitler, proton pompa inhibitör grubu mide hapları, tetrasiklin türü antibiyotiklerin ahmından 12 saat sonra alınmalıdır. îki değerli demir ilacı (ferroz tuzu) alınıyorsa, emilimini artırmak için 250 mg C vitamini ilave olarak alınabilir veya portakal suyu içilebilir. 325 mg’lık demir sülfat ilacının içinde 65 mg elementer demir vardır. Tedavide günde 150-200 mg elementer demir alınacak şekilde doktorunuz ilacınızın dozunu ayarlar. Yapılan çalışmalarda demir ilacının gün aşırı alınmasının emilim açısından daha faydalı olduğu da belirtilmiştir. Alfa-laktalbümine bağlı demir preparatları bağırsaktan daha iyi emilir. Ancak henüz piyasada yoktur. Ağızdan alınan demir ilacı tedavisiyle kanda hemoglobin 2-3 hafta sonra artmaya başlar. 14 gün sonda kanda hemoglobinin 1 gram/dl artması lazımdır.

Bazen demir ilacı iğne olarak hastane ortamında intravenöz yapılabilir. Demir sukroz şeklindeki 100 mg demir sukroz, 100 mİ %0,9 NaCl içinde, 15 dk’da infüzyon şeklinde verilebilir. Haftada 100 mg dozlarla devam edilerek hedefe 10 haftada ulaşılabilir. Daha yeni jenerasyon IV demirlerde alerjik reaksiyonun daha az görüldüğü bildirilmiştir. Örneğin demir karboksimaltoz (Ferinject) bir defada 500-750 mg infüzyon şeklinde verilebilir. 500-750 mg demir karboksi maltoz, 100 mİ %0,9 NaCl içinde, 15 dkda infüzyon edilir. İkinci doz 1 hafta sonra yapılır.

Tedavi hedefine 7-10 gün içinde ulaşılabilir

Hb değerini 1 gr yükseltmek için 2-2,5 mg/kg elementer demir gerekir. Ayrıca vücut depo demiri için 500 mg ek doz önerilir. îhtiyaç duyulan toplam demir dozu = [2,4 x {Hedef Hb – Hb} x Ağırlık] + 500 formülüyle hesaplanabilir.

Ağızdan alınan demir takviyesi ile kandaki hemoglobin seviyesi 2-3 hafta sonra artmaya başlar. 14 gün sonda kanda hemoglobinin 1 gram/ dİ artması lazımdır.

Demir ilacı aldığı halde kansızlığı bir türlü düzelmeyen hastalar olabilir.

Bunun nedeni şunlar olabilir:

  • Teşhis yanlış olabilir. Hastada talasemi veya myelodisplastik sendrom denilen başka kan hastalıkları vardır.
  • Hastada demir ilacına cevap verilmesini engelleyen başka hastalıklar olabilir. Bunlar kronik hastalık anemisi, böbrek yetmezliği olabilir.
  • Demir takviyesi ile birlikte antiasit, mide ilacı, tetrasiklin gibi başka ilaçlar kullanıyor olabilir. Bunlar emilimi bozar. Bu ilaçlar alındıktan 12 saat sonra demir alınmalıdır.
  • Demir kaybı, alınandan fazla olabilir. Buna örnek, bağırsaktan kanama ve diyalizdir.
  • Hastada demir emilim bozukluğu olabilir. Helikobakter pilori. gastrit, Çölyak hastalığı varsa demir emilimi bozuktur.
Takip edilen ,,,,,,,